Blog

Zeg, wat levert zo’n cultuur training eigenlijk op?

Ik kreeg deze week de vraag: “Wat geef jij mensen nou eigenlijk mee in je trainingen? Wat kunnen ze met jouw kennis van verschillende culturen? En wat levert het nou op?” Deze vragen kreeg ik van iemand die oprecht geïnteresseerd was in wat ik deed. Goeie vragen! Tijd voor een duidelijk antwoord want wellicht vraag jij je dat ook af.

Ik geef verschillende cultuur trainingen voor verschillende doelgroepen:

  • Cultuur- sensitief werken
  • Cultural Awareness training en
  • Working in multicultural teams/ Werken met veel diversiteit

Ik zal ze apart bespreken want ze hebben verschillende insteek en leveren wat anders op.

Deel 1: Cultuur- sensitief werken

macjannekeZeg, wat levert zo’n cultuur training eigenlijk op?
Lees meer

Altijd maar die familie.. een plaag en een zegen

Vandaag heb ik in de Kleine Komedie in Amsterdam samen met mijn man (uit familie- cultuur) de prachtige persoonlijke voorstelling “ JA” gezien van de Marokkaanse-Nederlander Nasrdin Dchar. De voorstelling gaat over zijn worsteling een brug te slaan tussen zichzelf, zijn eigen cultuur en zijn Nederlandse liefde Amy waar hij mee wilt trouwen. Om die stap te zetten betekent het, dat hij tegen de verwachting van zijn familie in moet. Wat brengt hij deze worsteling mooi en geëmotioneerd en vol passie! Wat was de innerlijke strijd goed te voelen tussen de liefde voor zijn en de liefde voor zijn vriendin!

Ook in de romans van de Marokkaanse Nederlander Mano Bouzamour (“De belofte van Pisa” en “Golden Boy”) komt deze worsteling vaak naar boven. Het gevoel dat je het nooit goed genoeg doet omdat je niet aan de verwachtingen van thuis én de buitenwereld tegelijk kan voldoen.

macjannekeAltijd maar die familie.. een plaag en een zegen
Lees meer

Diversiteit omvat zoveel méér dan cultuur alleen!

Diversiteit omvat zoveel méér dan cultuur alleen!

Diversiteitscirkel versus intercultureel model

Tot voor kort zoomde ik als interculturele communicatie trainer tijdens training vooral in op de culturele factor van mensen. De verschillende modellen van G.Hofstede , D. Pinto , en E. Meijer zijn bedoeld om landen culturen met elkaar te kunnen vergelijken met als doel een idee te krijgen waar mogelijk overeenkomsten en tegenstrijdigheden ontstaan. Dit is handig op het gebied van prestatie- en competitie gerichtheid, individualisme en collectivisme en gerichtheid op korte of lange termijn. Of communicatie stijl. Met deze kennis kun je beter begrijpen waar de verschillen tussen groepen mensen vandaan komen en daar rekening mee houden. Handig op de werkvloer of op reis of onderhandelen met buitenlandse klanten. Te gebruiken als een soort verwachtingsmanagement.

gkeukensDiversiteit omvat zoveel méér dan cultuur alleen!
Lees meer

Help! Mijn team communiceert niet!

“Mijn team communiceert niet” zegt Hans, de manager van het IT Scrum team. Hij lijkt er nogal gelaten onder. Het gaat al jaren zo ondanks dat hij weet dat het anders zou moeten. Mijn collega Britta en ik zitten bij hem aan tafel en niets aan deze uitspraak is ons vreemd. Hans heeft veel IT specialisten in zijn team, mensen die ongelofelijk goed zijn in hun vak en zich daar volledig op concentreren. Maar ze communiceren weinig. Ze chatten graag, ook al zitten ze bijna naast elkaar. Ze bieden weinig hulp aan elkaar en vragen er niet om. Ze komen geruisloos om 9 uur binnen en gaan 17u weer weg. Behalve dan als er een meeting is geweest en er weer iemand is ontploft. Vaak zomaar uit het niets. Omdat er bijvoorbeeld na overdracht van zijn werk iets is misgegaan.En dat is de aanleiding dat Hans contact heeft gezocht. Het conflict is nu niet meer onder stoelen of banken te steken. Er moet iets gebeuren.

gkeukensHelp! Mijn team communiceert niet!
Lees meer

Wat betekent cultuur verschil voor jou?

Is iedereen hetzelfde? Of juist uniek? Of toch echt wel een beetje anders?

Misschien werk jij in een internationale omgeving of in een multicultureel team. Of zijn jouw klanten uit het buitenland. In welke uitspraak herken jij jezelf het meest als het gaat om samenwerken met mensen met een andere culturele achtergrond?

  • “Cultuur, daar denk ik niet over na. We zijn toch allemaal mensen? Ik zie iedereen als hetzelfde”
  • “Ik vind het toch lastig als iemand een andere cultuur heeft, dan doen ze dingen toch anders”
  • “Ik hoef niks te weten, je moet mensen gewoon leren kennen, iedereen is uniek”
gkeukensWat betekent cultuur verschil voor jou?
Lees meer

Uit de januari dip: 6 stappen naar meer verbondenheid en geluk

Connectie-infographic

Voel jij je (net als ik) ook een beetje down in januari? De kerstbomen staan bij de vuilnis, de lichtjes zijn weg… het liefst zou ik aan mijn winterslaap beginnen! Toch is me terugtrekken niet de remedie voor dit gevoel. Vaak voel ik me er zelfs slechter door. En weet je, alle onderzoeken tonen aan: van verbondenheid voelen word een mens gelukkig! Verbondenheid geeft een gevoel dat we er mogen zijn en ergens bij horen. Dus, wakker worden! Aan de slag!

Maak 2019 het jaar van meer connecties, meer verbondenheid en een groter netwerk!

Je kunt een gratis infographic downloaden met 6 stappen naar meer verbondenheid om boven je bed of bureau hangen.  Hier beschrijf ik de 6 stappen:

  1. Neem die eerste stap.. om meer mensen te leren kennen kan je natuurlijk wachten op die ander. Maar jij kan ook die eerste stap nemen. Beetje spannend? Begin het gesprek met “hallo” en ga verder met stap 2..
  1. Zoek naar gemeenschappelijkheid… in achtergrond, interesses or ervaringen. Bijvoorbeeld: is ook pas getrouwd, heeft in het buitenland gewerkt, is vegetarisch, houdt van Apple computers (of juist niet).. dat soort dingen. Je mag best even spieken op Facebook of Linkedin of stel open vragen bij de koffiemachine.
  1. Wees oprecht geinteresseerd..praat weinig, vraag meer. Mensen vinden het vaak fijn om te praten als ze merken dat je echt interesse toont. Stel open vragen (wat..hoe.. wanneer) want dan krijg je meer informatie.
  1. Luister écht. Echt luisteren is niet bezig zijn in je hoofd met wat je terug gaat zeggen (zoals we vaak doen). Als je écht luistert, is je aandacht bij de ander en kun je samenvatten wat die ander zegt en zelfs nog een vraag stellen. Echt luisteren gebeurt maar weinig. De ander zal blij verrast zijn met jouw toegewijde aandacht.
  1. Herhaal de emotie. Als iemand vertelt over zijn idiote collega hoef je het daar niet mee eens te zijn. Je kunt wel het gevoel erkennen wat er achter zit:” ik kan me voorstellen dat het frustrerend voor je is”.  Die ander voelt zich dan echt begrepen en gehoord. Het is geen truuk, je hebt de ander écht gehoord.
  1. Wees positief. Mensen vinden het prettiger vertoeven bij mensen die optimistisch in het leven staan. Eindig het gesprek ook op een positieve manier zoals:” Leuk je beter te leren kennen, bel me gerust om nog eens koffie te doen”  of “  Leuk dat we hebben kennis gemaakt, hopelijk zien we elkaar weer”.

Als je deze stappen volgt, zal je merken dat het steeds makkelijker gaat. Je gaat je meer verbonden voelen met mensen, je vriendenkring en netwerk worden groter.  Probeer het uit. 

Veel succes!

Mondiaal Training & Coaching brengt mensen dichter bij elkaar. Mondiaal ondersteunt organisaties beter te communiceren en samen te werken. Mondiaal  is gespecialiseerd in interculturele communicatie training.

www.mondiaaltraining.nl of email: gkeukens@mondiaaltraining.nl

gkeukensUit de januari dip: 6 stappen naar meer verbondenheid en geluk
Lees meer

Graag een protocol voor omgaan met mensen met een migratie achtergrond…

Ik word gebeld door een medewerker van een organisatie waarvoor ik regelmatig interculturele communicatie trainingen verzorg. Ze zit met de prangende vraag of er verschil is tussen mensen met een migranten achtergrond bij het beleven van incidenten en ongelukken. Want daar moet ze namelijk een protocol voor schrijven van school. Ze doet de opleiding Sociaal Juridische dienstverlening. Ze zit een beetje met haar handen in het haar. Haar collega’s konden met weinig voorbeelden komen en ze moest toch wat. Gelukkig kwam ze mijn interculturele communicatie training tegen dus er zouden (gelukkig voor haar opdracht) toch echt wel verschillen moeten zijn. Ik hoorde dat ze aan de andere kant van de lijn klaar zat met pen en papier in de aanslag.

protocol checklistIk heb deze vraag eerder gehad van een studente en het verbaast mij dat dit soort opdrachten vanuit een school worden gegeven. Het is een bijzondere benadering van migrantengroepen: eens kijken wat voor gekke dingen die nou weer hebben en laten we er regels voor maken hoe ermee om te gaan. Die oplossing (een protocol) is dan ook weer typisch Nederlands. Natuurlijk is het goed dat er aandacht is voor mensen met een migranten achtergrond. Maar dat de oplossing dan in een protocol moet worden gevonden dat betwijfel ik.

Het zit hem al in de term mensen met een migranten achtergrond. Daar vallen zoveel verschillende migratie groepen onder van de laatste 60 jaar: Indonesiërs, Surinamers, Antillianen, vluchtelingen, de voormalige Turkse en Marokkaanse gastarbeiders- hun kinderen en ook weer hun kinderen. Daarnaast zijn er immigranten van de nieuwe EU landen: Polen, Bulgarije, Roemenië. Deze groepen hebben allemaal zeer uiteenlopende culturele achtergronden. Behalve dat zij nieuw zijn in Nederland (of ooit nieuw waren) zijn er onderling meer verschillen dan overeenkomsten.

De vluchtelingen groep alleen al bestaat uit mensen uit Eritrea, Syrië, Afghanistan – geen mensen die je allemaal over de zelfde kam scheert. Ze komen van verschillende continenten in de wereld en soms ook religie (Eritrea is gemengd christelijk en islamitisch).  Binnen elke cultuur zijn er subculturen op basis van opleiding  (hoog, midden of laag opgeleid), stroming van de religie (sunni, shiiten) regio’s, stadsmensen en dorpelingen, creatievelingen en literaire groepen, mensen die houden van voetbal en zij die houden van cricket of hockey. Ook op basis van leeftijdsgroep of burgerlijke staat kan je onderscheid maken.

hokjesmanOok in Nederland kun je allerlei subculturen vinden. Ik ben echt fan van het programma van de Hokjesman die deze subculturen (de Studenten, de Doven, de Professoren, de Socialisten) onderzoekt alsof het muizen in een laboratorium zijn. Heel informatief, grappig en enigszins over-the-top. Je kunt alle afleveringen nog bekijken op de vpro pagina: https://www.vpro.nl/programmas/de-hokjesman.html

Maxima heeft natuurlijk altijd gelijk gehad: de Nederlander bestaat niet- we lijken op bepaalde opzichten op elkaar maar zijn ook ieder uniek. En voor de migrant met niet-westerse achtergrond geldt hetzelfde. Het doet me denken aan de uitspraak:

“ Ik ben zoals iedereen, ik ben  zoals een aantal mensen, ik ben uniek”.  Alle drie de uitspraken zijn waar:

In menselijke aard zijn we, waar ook ter wereld hetzelfde. We hebben menselijke behoeften: veiligheid, warmte, liefde en respect, vriendschap en ontwikkeling. Mensen voelen dezelfde emoties: verdriet, blijdschap, boosheid, angst.

Door wat we leren van onze omgeving geven we op een bepaalde manier vorm en prioriteit aan deze behoeften. We leren wat normaal is en niet normaal in eten, omgangsvormen, relaties. Welke rol familie speelt, het omgaan met mensen buiten de eigen bekende groep. Wat goed is en wat fout. Hoeveel emotie je toont, hoe we omgaan met ingrijpende gebeurtenissen.

Zijn er dan toch culturele verschillen? Ja die zijn er. Er zijn vele wetenschappelijke boeken over geschreven. Een van de bekendste boeken is die van Professor Hofstede “ Culture; software of the mind” die culturen vergelijkt op basis van 6 dimensies. Gelukkig voor de studente die ik aan de lijn had. Maar daar zou ik geen protocol op schrijven.  Want, en dat is de 3e uitspraak: we zijn ook allemaal uniek. Met onze eigen persoonlijkheid pikken we bepaalde dingen op uit onze omgeving, en andere niet. We zijn niet alleen onze cultuur en dat wat we van de vorige generatie meekrijgen. En de valkuil van protocollen is het contact kwijtraken met de unieke mens die voor je staat.

Ik heb de studente aangeraden om vooral in haar opdracht te verwerken dat het meer zin heeft om tijd te nemen om te onderzoeken wat de ander (die te maken heeft met een ingrijpend incident, een ongeluk of geweldsdelict) nodig heeft om het gevoel van veiligheid terug te krijgen. Vertrouwen opbouwen en geven, vragen stellen, geruststellen, het benoemen van de menselijke emotie bij de ander (verdriet, onmacht, boosheid)- dit zijn de communicatie vaardigheden die je nodig hebt naast een open houding naar de ander toe. Het is zoeken naar echt contact, niet het kennen van gewoonten en gebruiken. Want als je vertrouwen hebt opgebouwd, mag je namelijk alles vragen en zeggen.

Als er vertrouwen is dan mag je vragen “hoe wordt hier binnen de gemeenschap tegenaan gekeken? Of: “wat zegt je geloof hierover?” En zal de ander ook datgene vertellen wat je nodig hebt om te weten om te kunnen helpen. Dit is waar de training interculturele communicatie om gaat: oefenen de gemeenschappelijkheid te zien, het vertrouwen op te bouwen en vervolgens te kunnen praten over de verschillen. In je interculturele werkomgeving heb je hier meer aan dan aan een lijstje met gewoonten of gebruiken.

Mondiaal verzorgt interculturele communicatie training en coaching voor op de werkvloer. Interesse? Neem vrijblijvend contact op: gkeukens@mondiaaltraining.nl of bel: 06-43184343.

gkeukensGraag een protocol voor omgaan met mensen met een migratie achtergrond…
Lees meer

Wintertijd, filmtijd!

Hoe je door lui film te kijken je interculturele vaardigheden verbetert!

Echt waar? Film kijken en ondertussen intercultureel sensitiever worden. Kan dat? Ja dat kan! Maar dan is het wel de bedoeling dat je films kijkt die je eigen perspectief uitdagen. Die je verrassen!

Rebels tienermeisje

Gisteren had ik zo’n filmervaring. Tijdens het International Documentary Film festival (IDFA) Amsterdam keek ik samen met twee vakgenoten en vriendinnen naar de documentaire ” What Walaa wants”. Een film over een rebels Palestijns tienermeisje in een vluchtelingen dorp in de Gaza strook. Families maken er het beste van, onder alle beperkingen die de bezetting door Israël met zich mee brengt. Walaa is een opstandige meid van 13 jaar die we 5 jaar lang volgen met de camera. Ze zit vol bravoure en temperament en in haar sociale leven zoekt ze de grenzen op. Als ze 18 jaar is besluit ze haar droom te volgen en zich aan te melden voor training bij de Palestijnse politie- als een van de weinige vrouwen.

Behalve dat het een bewonderenswaardig verhaal is over een Palestijnse power girl, is zo’n documentaire ook een confrontatie met mezelf. Het confronteert me met de manier waarop ik zelf tegen het verhaal, de hoofdpersoon en alles eromheen aankijk. Wat ik verwacht dat er zal gebeuren. Vanuit mijn perspectief en vorige ervaringen in vergelijkbare situaties.

index

Hoofddoek

Bijvoorbeeld de manier waarop Walaa met haar hoofddoek omgaat: dan weer op, dan weer af. Je ziet haar geen enkele keer in gebed in de film en als er naar haar religie wordt gevraagd, zegt haar moeder gekscherend dat ze boeddhist is. Niemand maakt er een probleem van. Ik raakte ervan in de war. Hoe kan dit? Blijkbaar strookt dit niet met het beeld dat ik uit ervaring heb van hoe moslim vrouwen omgaan met hun hoofddoek en ook niet hoe de reacties van de familie dan daarop zijn. Dat geeft toch altijd grote problemen? Blijkbaar hier niet. Verrassing!

Politieschool

Een ander voorbeeld: Walaa geeft te kennen aan haar familie dat ze bij de politie wil (voor moslim vrouwen in het bezette Gaza niet echt een voor de hand liggende carrière). Ik verwachtte – met de kennis die ik heb – dat dit geen makkelijke stap zal zijn. Haar broer (jonger dan zij maar wel de oudste man van het huis en dus belangrijk) maakt haar belachelijk en sputtert wat tegen. “Zie je wel” dacht ik, “dat gaat niet lukken”. Tot mijn verbazing is het volgende shot dat ze met haar moeder de politie training school binnenstapt.  Dus wel. Verrassing!

Mannen

Nog een: tijdens de film verwachtte ik dat de mannen van de politieschool in de film walaavrouw onvriendelijk zouden zijn, dat zij de paar vrouwen die er waren zouden uitbuiten. Ze zijn met veel meer, zijn fysiek sterker en de mannen en vrouwen in moslim landen zijn meestal meer gescheiden dan in het Westen. Niets was minder waar: in de film geeft de hoogste sergeant van het peloton Walaa juist een leidinggevende positie om de mannen orders te geven. Daarmee trekt hij haar omhoog in aanzien en status. Mijn mond viel open: Geëmancipeerde mannen in Gaza? Verrassing! En zo werden mijn verwachtingen en vooroordelen steeds uitgedaagd door dit bijzondere verhaal.

Vooroordelen

We hebben allemaal vooroordelen en verwachtingen gebaseerd op vorige ervaringen of beelden van buitenaf. Onderdrukken is onmogelijk, onze denkbeelden zijn langzaam zo gevormd – terecht of onterecht. Bewust zijn van dit proces en vervolgens je oordelen uitdagen en je laten verrassen is een stap in de goede richting in intercultureel vaardig worden. Denken: “ Aha, zo kan het dus ook”.

Ieder mens is uniek

Ieder mens beleeft zijn leven, relaties en religie op unieke wijze. Ieder mens geeft uiting aan zijn cultuur of vermenging van culturen op eigen wijze. Ieder mens heeft het recht om bij elke ontmoeting als geheel nieuw mens bekeken te worden met al zijn leuke kanten en eigenaardigheden. Je kunt bepaald gedrag verwachten vanwege cultuur of omgeving waarin iemand opgroeit of bij hoort. Maar je kan altijd worden verrast! Laat je verrassen door open-minded te blijven.

Dat heeft het verhaal van Walaa en de andere personages in de film mij weer bevestigd. En als dat besef doordringt, heb je je interculturele vaardigheden verder ontwikkeld. Dus ja, dat kan vanaf je luie stoel!

idfa

Prikkelt deze blog je en wil je ook verrast worden door een documentaire? Je kunt hier het programma van de films van het IDFA bekijken en de trailer van de film van Wallaa zien.

 

Misschien herinner jij je nog een film die jouw perspectief deed veranderen. Leuk als je het deelt met mij.  Reageer op deze blog die ik ook op Linkedin plaats.

 

gkeukensWintertijd, filmtijd!
Lees meer

Mondiaal Training is Preferred Supplier van Tomtom

Aanleiding tot deze benoeming was het op maat gemaakte trainings communicatie programma voor de Operations Department in opdracht van Kostas Kevrekidis in juni 2015. Deze bestond uit 3 trainingsdagen en 2 on-the-job trainingen in november 2015 voor een geselecteerde groep software ontwikkelaars, testers en software engineers.

Resultaat van de training: verhoogde team presentaties en werknemer betrokkenheid door betere communicatie vaardigheden en sterkere onderlinge teamverbinding.

gkeukensMondiaal Training is Preferred Supplier van Tomtom
Lees meer